Chương 2: Sơ đồ lệch một tầng
Hành Chu đặt bìa hồ sơ lên bàn gấp, giữ mép giấy khỏi cuộn lại rồi trải sơ đồ vết nứt cạnh sổ khảo sát. Mã tài liệu trên hai trang trùng nhau; những dấu đỏ thì không. Anh dùng bút chì khoanh một đường nứt được ghi ở tầng hai. Trên sơ đồ, nó nằm bên trái cửa sổ cuối hành lang, gần góc tường. Trong ghi chép ban đầu của anh, vết nứt có hình gần giống lại xuất hiện ở tầng ba.
Anh lấy ảnh in màu ra khỏi tập. Ảnh không ghi số tầng. Khung cửa sổ có một thanh ngang thấp, bên dưới là vệt sơn vàng nhạt. Anh nhớ hành lang tầng ba có đúng vệt sơn ấy, còn tầng hai đã được trám lại một mảng nhỏ.
Ngọc Lan đứng ngoài cửa phòng, nhìn anh đặt ảnh lên sơ đồ. Bà cầm cuốn sổ bọc vải như hôm trước, bên cạnh là hai cư dân: một người đàn ông tóc hoa râm tên Lưu, và một phụ nữ đeo kính tên Tạ. Họ đã chờ ở tầng một từ lúc anh gọi nhờ đi cùng để xác định mốc.
“Ông thấy lệch à?” Ngọc Lan hỏi.
“Có khả năng. Tôi muốn đối chiếu lại tại hành lang.”
“Thế thì đi. Tôi biết chỗ nào từng trám.”
Hành Chu ghi giờ bắt đầu vào sổ, nêu rõ phạm vi đối chiếu là các vết nứt trên sơ đồ thuộc đơn nguyên thứ nhất. Anh cho Ngọc Lan đọc dòng ghi chép trước khi ký nháy, rồi cất bản in vào bìa nhựa.
“Ảnh này không có số tầng,” anh nói. “Tôi sẽ không lấy nó làm căn cứ xác nhận vị trí.”
Ông Lưu cầm đèn pin. “Tôi đi trước. Hành lang tầng hai chỗ cuối có bóng đèn hỏng.”
Họ lên cầu thang. Tiếng đế giày chạm vào bậc terrazzo vang ngắn, dội lên khoảng trống giữa các tầng. Tạ đi chậm, một tay vịn lan can, tay kia cầm chiếc điện thoại của mình. Đến tầng hai, bà dừng cạnh cửa căn hộ cuối hành lang.
“Vết nứt trong sơ đồ đây phải không?” bà hỏi.
Hành Chu không trả lời ngay. Anh nhìn lần lượt khung cửa, góc tường, cửa sổ và vị trí ổ điện. Trên tường có một đường nứt ngắn chạy chéo lên từ mép khung cửa. Lớp sơn quanh đó sáng hơn phần còn lại. Anh đặt thước cạnh đường nứt, chụp một tấm có cả số tầng viết trên bảng hành lang.
“Đường này dài hai mươi tám mi-li-mét,” anh nói. “Nằm bên phải cửa căn hộ, không phải cuối hành lang như sơ đồ.”
Ngọc Lan cúi sát. “Tôi nhớ chỗ này. Năm ngoái nhà họ Lưu có gọi người đến trám.”
Ông Lưu gật đầu. “Trước đó nữa cũng có. Chỗ nứt mảnh, nhưng mỗi năm lại thấy lộ ra. Họ trát một lớp mỏng, chưa bao giờ đục sâu.”
Hành Chu mở sổ, viết hai dòng riêng. Ở dòng đầu, anh ghi số đo và vị trí do mình xác định. Dòng dưới ghi lời cư dân: đường nứt được nhìn thấy từ năm trước, từng được trám bề mặt; thông tin chưa có hồ sơ xác nhận. Anh xoay sổ cho Ngọc Lan đọc.
“Ghi rõ thế này,” bà nói. “Kẻo người ta nhìn thấy chữ ‘đã trám’ lại bảo chúng tôi khai quá.”
“Đây là lời bà cung cấp, không phải kết luận kỹ thuật.”
“Vậy thì cứ để riêng.”
Anh chụp thêm ảnh rộng, lấy cả cánh cửa căn hộ, bảng số tầng và góc hành lang. Tạ đứng sát tường, tự nhìn vào màn hình.
“Ảnh đó người ngoài có biết chỗ nào không?” bà hỏi.
“Có số tầng và mốc cửa. Nhưng tôi sẽ ghi thêm khoảng cách từ góc tường.”
Anh đo từ mép khung cửa sổ đến đường nứt, đọc số đo cho ông Lưu nghe. Ông nhắc lại con số. Hành Chu ghi lời xác nhận của người chứng kiến bên cạnh số đo, không viết thay lời họ.
Ở tầng ba, vệt sơn vàng nhạt dưới cửa sổ hiện ra như trong ảnh. Một đường nứt chạy chếch qua lớp trát, dài hơn đường ở tầng hai. Hành Chu đứng cách tường một bước, nhìn ảnh rồi nhìn lại vị trí thực tế. Đường nứt nằm bên trái cửa sổ cuối hành lang, đúng theo hình trên sơ đồ.
Anh không chạm thước ngay. Trước hết, anh ghi tầng, hướng hành lang và mốc cửa ra vào. Sau đó anh chụp toàn cảnh, rồi mới đặt thước bên cạnh đường nứt để lấy ảnh cận cảnh.
Ngọc Lan chỉ vào dải tường khác màu gần chân cửa sổ. “Đoạn này từng trám. Người sửa chỉ quét lớp bột lên ngoài. Mấy hộ ở đây đều thấy.”
“Bà nhớ lần nào?”
“Khoảng hai năm trước. Tôi không chắc tháng. Nhà bà Tạ cũng có mặt.”
Tạ kéo kính lên sống mũi. “Tôi nhớ có người đến sau đợt mưa lớn. Nhưng họ làm phần tường sát cửa sổ, không phải đường nứt này.”
Hành Chu ghi hai lời kể tách biệt, không gộp thành một mốc thời gian chắc chắn. Ngọc Lan đọc qua, gõ ngón tay lên dòng “khoảng hai năm trước”.
“Đừng ghi như đã xác minh.”
“Tôi đã ghi ‘theo lời bà Tôn, thời điểm không chắc chắn’.”
“Ừ. Cứ để như vậy.”
Anh đo đường nứt. Nó dài hơn vết ở tầng hai, nhưng không gần hai mét như con số trên sơ đồ. Hành Chu ghi chiều dài thực tế, rồi chụp ảnh có thước tỷ lệ. Ông Lưu đứng ở đầu kia hành lang, giữ cửa căn hộ mở để ánh sáng lọt qua. Tạ nhìn theo điểm anh đánh dấu trên sơ đồ lớn.
“Bản vẽ ghi cái này ở tầng hai?” bà hỏi.
“Đúng.”
“Nhưng nó ở tầng ba.”
“Đúng vị trí tôi đang kiểm tra là tầng ba. Tôi chưa kết luận ảnh trên bản vẽ được chụp ở đây. Cần đối chiếu thêm ảnh gốc và các dấu mốc khác.”
Ngọc Lan nhìn dòng chữ đỏ ở tầng hai. “Một tầng cách nhau có một cầu thang. Sao lại ghi nhầm được?”Hành Chu thu thước vào hộp. “Có thể sai khi ghi tầng, có thể ảnh bị đặt nhầm vào sơ đồ. Hiện giờ tôi chỉ có thể ghi nhận vị trí trên sơ đồ không khớp với hiện trạng ở đây.”
Điện thoại trong túi anh rung. Duy Khải gọi.
“Anh đang ở tầng nào?” ông hỏi ngay khi Hành Chu bắt máy.
“Tầng ba, đơn nguyên thứ nhất. Đang đối chiếu mốc trên sơ đồ.”
“Phía bên tôi nói số tầng có thể tính khác. Có nơi tính tầng trệt, có nơi gọi tầng một. Anh cứ dùng sơ đồ hiện có làm khung, sau đó ghi chú cách tính là được.”
“Trong tòa nhà này, cư dân gọi tầng một là tầng một. Tôi cũng đang ghi bảng số tầng tại từng hành lang.”
“Có thể do đội khảo sát dùng cách đánh số khác. Chuyện này chưa chắc là sai lệch.”
“Vậy cần kiểm tra ảnh gốc và mốc cửa trước khi ghi đúng hay sai.”
Duy Khải im lặng một nhịp. “Báo cáo sơ bộ đã được gửi cho nhiều bên. Nếu mỗi điểm đều để mở, họ sẽ hỏi bao giờ mới có kết luận.”
“Điểm chưa được xác minh thì phải để mở.”
“Anh có thể ghi chú riêng. Không cần làm mọi người nghĩ toàn bộ sơ đồ không dùng được.”
“Tôi chưa nói toàn bộ sơ đồ sai. Tôi đang kiểm tra từng điểm.”
“Vậy anh cứ làm nhanh. Hôm nay tôi cần biết liệu các dấu đỏ có dùng được không.”
“Sau khi đối chiếu, tôi sẽ ghi rõ điểm nào khớp, điểm nào chưa khớp.”
“Đừng để việc đo đi đo lại kéo quá lâu, kiến trúc sư Diệp.”
“Tôi sẽ ghi thời gian và phạm vi từng lần. Phần kết luận sẽ dựa trên dữ liệu.”
Hành Chu kết thúc cuộc gọi. Ngọc Lan nhìn anh, nhưng không hỏi nội dung. Bà đưa tay chỉ xuống sơ đồ.
“Còn dấu này?”
Họ xuống một tầng, rồi quay lên để kiểm tra đường đi giữa hai điểm. Hành Chu đối chiếu khoảng cách từ cầu thang đến cửa sổ, vị trí hộp điện và hướng mở cửa. Những mốc ấy không xuất hiện trong ảnh in. Ở tầng hai, anh chụp lại bảng số tầng và mảng tường đã được trám. Ở tầng ba, ông Lưu chỉ ra góc cửa sổ từng bị nước mưa thấm, còn Tạ nhớ đường nứt đã có trước lần sửa mặt tường.
Không lời kể nào tự nó xác nhận được vị trí trên sơ đồ. Hành Chu ghi từng lời cạnh tên người nói, rồi ghi riêng điều mắt anh thấy và số đo anh lấy. Mỗi lần ông Lưu hoặc Tạ chỉ một chỗ, anh hỏi lại đó là vị trí nào, từ lúc nào họ nhớ thấy, và họ đang nói về vết nứt nào. Có lúc họ phải bước lùi ra đầu hành lang mới phân biệt được hai đường nứt gần nhau.
Đến gần trưa, họ trở lại phòng làm việc tạm. Hành Chu trải sơ đồ lớn lên bàn, dùng giấy ghi chú đánh dấu những điểm đã đối chiếu. Anh không phủ lên các dấu đỏ trên bản gốc. Mỗi dấu mới có ngày, tầng và số ảnh tương ứng. Ngọc Lan đứng cạnh đọc danh sách người chứng kiến.
“Chỗ này tôi nói là từng trám, ông Lưu xác nhận,” bà nói. “Chỗ kia chỉ mình bà Tạ nhớ. Đừng viết thành cư dân đều biết.”
“Tôi tách từng người.”
Duy Khải trở lại cùng một xấp ảnh. “Ảnh nhóm khảo sát gửi đây. Chưa có biên bản hiện trường, nhưng ít nhất anh có thêm ảnh.”
Hành Chu nhận ảnh, kiểm tra từng tấm. Một bức cận cảnh chỉ có tường và đường nứt. Bức khác có cửa sổ, nhưng bị cắt mất mép khung. Anh xếp ảnh theo hình dạng vết nứt, so với ảnh đã chụp tại tầng ba. Nét nứt, vệt trám và mảng sơn đều tương tự, nhưng không đủ để khẳng định cùng một vị trí.
“Ảnh gốc có tệp chụp nguyên bản không?” anh hỏi.
“Đây là bản nhóm khảo sát gửi.”
“Tôi cần tệp giữ thông tin chụp và toàn khung hình.”
Duy Khải nhìn sơ đồ. “Những điểm này phần lớn vẫn nằm dọc một phía của hành lang.”
“Khoảng cách giữa chúng khác nhau. Có ảnh không có mốc cửa. Tôi không thể ghép theo hướng tường.”
“Có thể họ chỉ đánh dấu gần đúng.”
“Vậy sơ đồ phải ghi là gần đúng, không phải vị trí đã xác nhận.”
Duy Khải gấp tay áo, mắt dừng ở giấy ghi chú tầng ba. “Tôi sẽ hỏi lại đơn vị khảo sát.”
Hành Chu ghi vào biên bản: ảnh gốc bổ sung có một số khung hình thiếu mốc xác định tầng và cửa; đối chiếu sơ bộ cho thấy khả năng ghép nhầm vị trí; nguyên nhân chưa được xác minh. Anh đọc thành tiếng. Ngọc Lan nghe hết rồi mới gật đầu.
“Còn vết dài gần hai mét,” bà nói. “Nó ở đâu?”
Hành Chu tìm số hiệu tương ứng trên sơ đồ. Đường nứt được đánh dấu nằm gần cửa sổ cuối hành lang tầng hai. Anh đối chiếu với ảnh chụp tại chỗ, rồi lật trang ghi chép tầng ba. Trên bức tường tầng ba, ngay cạnh vệt sơn vàng nhạt, đường nứt kéo dài gần hai mét.
Anh đặt thước lên ảnh cận cảnh, kiểm tra lại con số, rồi viết thêm vào biên bản: vết nứt gần hai mét được ghi nhận tại tầng ba, khác tầng với vị trí thể hiện trên sơ đồ Thành Thịnh; cần xác minh bằng hồ sơ và ảnh gốc đầy đủ. Ngọc Lan đứng bên cạnh, nhìn đầu bút dừng ở chữ “tầng”.
Hành Chu khoanh con số đo, đặt ảnh toàn cảnh cạnh sơ đồ. Một vết nứt được báo cáo dài gần hai mét hóa ra nằm ở tầng khác với vị trí ghi trên sơ đồ.