Đường Kẻ Trên Tòa Nhà Sắp Đổ

Chương 13: Phần Hải Bình biết

Mục lục

Nét ghi chú trong bản quét dừng giữa câu, trước tên tài liệu cần bổ sung. Hành Chu khép máy tính lại, nhét bản in hồ sơ vào bìa cứng rồi nhìn đồng hồ trên góc màn hình. Cuộc hẹn với Hải Bình đã trễ mười phút.

Anh cầm theo bản sao hóa đơn, che phần địa chỉ giao hàng không liên quan bằng một tờ giấy trắng, rồi xuống sân. Hải Bình đang ngồi cạnh mái che xe đạp, một tay giữ chiếc cốc giấy, tay kia gõ nhẹ lên đầu gối. Áo khoác công trường vắt trên lưng ghế. Thấy Hành Chu, anh đứng lên.

“Diệp công, mẹ tôi bảo anh muốn hỏi lại chuyện hóa đơn.”

“Tôi muốn xác nhận đúng phần anh nhớ.” Hành Chu kéo ghế ngồi xuống, đặt bản sao lên bàn. “Tôi đã che địa chỉ và thông tin của các hộ khác. Anh xem thử.”

Hải Bình cầm tờ giấy, lật qua lật lại. Dòng ngày giao hàng và tên đơn vị vẫn rõ. Anh nhìn một lúc rồi đặt xuống.

“Cái này là hóa đơn nhà tôi giữ từ trước. Mẹ tôi đưa tôi xem sau khi anh hỏi chuyện đổi ống.”

“Đúng. Hóa đơn chứng minh ngày giao hàng và tên đơn vị ghi trên đó. Nó không cho biết vật liệu được dùng ở đâu, ai quyết định thay đổi tuyến ống, hay anh có tham gia thi công không.”

“Tôi đã nói rồi, hồi đó tôi mới mười ba tuổi.” Hải Bình nhíu mày. “Người quen gọi tôi ra sau xe tải, nhờ chuyển mấy bao xi măng với vài đoạn ống nhẹ vào cửa sau. Tôi không vào trong. Cũng chẳng biết họ đưa chúng đi đâu.”

“Anh có nhớ xe giao hàng đến vào ngày nào không?”

“Không nhớ ngày cụ thể. Tôi chỉ nhớ buổi sáng, trời vừa mưa xong. Họ trả tôi ít tiền, bảo cầm về mua đồ ăn.” Anh nhấc cốc lên, thấy nước đã nguội, lại đặt xuống. “Lâu quá rồi. Tôi nhớ được chừng ấy.”

Hành Chu mở sổ. “Lần trước anh nói có nghe người ta nhắc tuyến ống được đổi.”

“Có nghe.” Hải Bình nhìn qua sân, nơi một người phụ nữ đang dắt xe đạp qua chỗ nền lồi. “Nhưng tôi không nhớ ai nói. Có khi là người chở hàng, có khi là người trong khu. Tôi không thể nói chắc.”

“Vậy tôi sẽ ghi đó là ký ức không xác định được nguồn, không dùng làm căn cứ cho việc ai đổi tuyến.”

Hải Bình im lặng. Một chiếc ghế nhựa bị kéo trên nền, âm thanh khô khốc vang lên rồi tắt. Anh nhìn bản sao hóa đơn lần nữa.

“Còn chuyện mẹ tôi ký giấy, anh có đưa tên bà vào hồ sơ không?”

“Biên bản của bà Tôn là một tài liệu riêng. Bà đã xác nhận chữ ký và kể bà hiểu tờ giấy là xác nhận cư dân được thông báo. Hồ sơ hiện có không nói người đưa giấy đã giải thích ra sao, cũng không chứng minh bà chấp thuận mọi hạng mục kỹ thuật.”

Hải Bình siết miệng cốc giấy. “Tôi không muốn chuyện tôi chuyển mấy bao hàng bị nối vào đó rồi thành ra mẹ tôi biết hết.”

“Không có căn cứ để nối như vậy.” Hành Chu nhìn thẳng anh. “Lời kể của anh dừng ở phần anh trực tiếp nhớ được. Tôi sẽ đọc biên bản cho anh nghe trước khi anh ký.”

“Đọc đi.”

Hành Chu lật sang trang đã chuẩn bị. Anh đọc chậm, dừng ở từng mốc: năm đó Hải Bình mười ba tuổi; được một người quen nhờ chuyển vật liệu nhẹ từ xe tải đến cửa sau; không vào bên trong, không chạm cấu kiện, không dùng dụng cụ; không biết vật liệu được đưa tới đâu; không biết ai quyết định đổi tuyến ống. Sau đó là câu anh từng nghe nói tuyến ống được đổi, nhưng không nhớ nguồn lời kể.

“Chỗ này đúng,” Hải Bình nói. “Nhưng câu cuối nghe như tôi đang xác nhận có người đổi ống.”

“Vì anh nhớ đã nghe câu đó, nhưng không nhớ ai nói. Tôi có thể ghi rõ hơn: ‘Hải Bình nhớ có lần nghe nhắc đến việc đổi tuyến ống; không xác định được người nói, thời điểm hoặc căn cứ của lời nhắc.’”

“Thế thì đúng.”

Hành Chu sửa câu ngay trước mặt anh, gạch một nét trên bản nháp, viết lại rồi đưa Hải Bình xem. Anh đọc hết đoạn mới, ngón tay dừng ở chỗ ghi “không xác định được”.

“Còn hóa đơn?”

“Ghi riêng: bản sao hóa đơn do anh cung cấp có ngày giao hàng và tên một nhà thầu phụ. Những thông tin đó chưa chứng minh vật liệu được dùng vào hạng mục nào.”

Hải Bình gật đầu. “Được. Nếu đúng lời tôi thì tôi ký.”

Hành Chu lấy tờ xác nhận, đặt cạnh biên bản. Hải Bình đọc lại cả hai trang, hỏi ngày lập biên bản, rồi cầm bút ký dưới dòng xác nhận nội dung đã được đọc lại. Anh viết tên hơi nghiêng, mực đọng một chấm ở nét cuối.

Khi Hành Chu thu giấy, Hải Bình vẫn chưa đứng dậy.

“Còn một thứ nữa.” Anh cúi xuống lấy chiếc ví cũ trong túi áo khoác. “Hóa đơn hồi trước nhà tôi gấp chung với mảnh giấy này. Tôi quên mất.”

Anh rút ra một mảnh giấy gói màu vàng xám, mép đã mềm vì bị gấp lâu ngày. Trên một mặt có số điện thoại viết bằng bút mực xanh. Nét số bị nhòe ở giữa, nhưng phần lớn vẫn đọc được.

“Tôi không biết số này của ai,” Hải Bình nói. “Có thể người giao hàng ghi lại cho nhà tôi. Lúc ấy tôi chỉ nhớ mẹ bảo đừng vứt hóa đơn, còn giấy gói thì cứ để cùng.”

Hành Chu không chạm vào ngay. “Anh có thể giữ bản gốc. Tôi chụp lại làm tài liệu kèm theo, ghi rõ anh giao bản sao để lưu.”

“Chụp đi. Nhưng đừng ghi như thể số này chắc chắn là người chở hàng.”

“Tôi sẽ ghi đúng như anh biết: mảnh giấy được giữ cùng hóa đơn, trên đó có một số điện thoại cũ, chưa xác định người sử dụng.”Hải Bình đẩy mảnh giấy về phía anh. Hành Chu đặt thước cạnh mép giấy làm mốc, chụp hai mặt, rồi ghi vào sổ thời gian và tình trạng vật liệu. Anh đưa giấy lại cho Hải Bình để kiểm tra.

“Đây là mặt có số điện thoại,” Hải Bình nói. “Mặt kia trống.”

Hành Chu lật mảnh giấy. Phần giữa bị che bởi nếp gấp, bên dưới có vài chữ mờ. Anh không đọc thành tiếng ngay. Dùng đầu ngón tay miết nhẹ nếp giấy, anh mở phẳng phần đó trên bàn. Một dòng tên hiện ra, mực xanh đã nhạt nhưng vẫn đọc được.

“Anh nhận ra đơn vị này không?”

Hải Bình cúi xuống. “Không. Tôi chỉ nhìn thấy tên trên hóa đơn lúc anh đưa.”

Hành Chu chụp lại mặt sau, giữ cả dòng chữ lẫn nếp gấp trong khung hình. Tên nhà thầu phụ trùng với đơn vị xuất hiện trong danh mục hồ sơ Thành Thịnh chưa cung cấp. Anh ghi nhận sự trùng tên, chưa ghi quan hệ giữa đơn vị này với việc đổi tuyến ống.

“Anh có biết người ghi dòng này là ai không?” anh hỏi.

“Không. Mảnh giấy đã nằm trong ngăn kéo nhà tôi từ lâu.”

Hành Chu ghi câu trả lời nguyên ý. Anh không hỏi thêm về người giao hàng; câu trả lời vẫn sẽ là không biết. Thay vào đó, anh xin Hải Bình cho thử gọi số điện thoại cũ trước khi đưa bản sao vào danh mục.

“Cứ gọi,” Hải Bình nói. “Biết đâu vẫn có người dùng.”

Hành Chu mở điện thoại, nhập dãy số từ mảnh giấy. Anh đọc lại từng chữ số với Hải Bình để tránh nhầm. Chuông đổ ba hồi rồi tắt. Anh gọi lần nữa, lần này chỉ nghe tiếng báo thuê bao không liên lạc được.

“Không bắt máy,” Hải Bình nói.

“Lần gọi này chỉ cho biết hiện không liên lạc được. Tôi sẽ ghi cả thời điểm gọi, không suy ra số đã ngừng sử dụng hay thuộc về ai.”

“Ừ. Vậy mới đúng.”

Hành Chu lưu ảnh vào thư mục tài liệu kèm theo, đánh dấu nguồn là bản sao do Hải Bình cung cấp. Anh ghi rõ mảnh giấy không phải hồ sơ thi công, số điện thoại chưa xác minh, dòng tên nhà thầu phụ chỉ là thông tin trên giấy gói. Khi anh vừa viết xong, bóng người phủ xuống mép bàn.

Ngọc Lan đứng ở lối vào mái che, cuốn sổ bọc vải kẹp dưới cánh tay. Bà nhìn con trai trước, rồi nhìn các tờ giấy.

“Hải Bình, mẹ nghe nói con đưa thêm giấy cho Diệp công.”

“Con đưa bản sao mảnh giấy gói hóa đơn. Hành Chu chụp rồi trả lại.”

Ngọc Lan kéo ghế ngồi xuống, đặt sổ lên đùi. “Tôi không trách con. Chuyện con nhớ thì cứ nói, chuyện không nhớ thì nói không nhớ.”

Hải Bình nhấc cốc giấy lên, lần này uống một ngụm. “Con đã ký biên bản. Chỉ ghi chuyện chuyển mấy bao hàng.”

“Vậy tốt.”

Bà quay sang Hành Chu. “Diệp công, tôi hỏi thẳng. Chữ ký của tôi trong biên bản cũ có bị dùng để quy trách nhiệm cho cả cư dân không?”

Hành Chu đóng nắp bút. “Hồ sơ hiện có chưa cho phép kết luận như vậy. Nó xác nhận bà ký một biên bản thuộc đợt cải tạo năm 2003. Lời bà kể về việc hiểu giấy là xác nhận đã thông báo cũng được ghi riêng. Những tài liệu đó chưa chứng minh bà biết phạm vi kỹ thuật, càng không chứng minh toàn bộ cư dân chấp thuận mọi việc về sau.”

“Cậu sẽ nói với mọi người như thế?”

“Tôi sẽ đọc đúng phần hồ sơ có, lời bà đã xác nhận, và phần chưa thể kết luận.”

Ngọc Lan nhìn anh một lúc. “Đừng rút phần chữ ký đi vì sợ tôi buồn.”

“Tôi không rút.”

“Cũng đừng lấy nó phủ lên chuyện của tất cả các hộ.”

“Tôi sẽ không suy ra điều hồ sơ không chứng minh.”

Bà cúi nhìn cuốn sổ trên đùi, mở bìa vải ra nhưng không lấy giấy. Hải Bình đẩy cốc sang một bên.

“Mẹ, con không biết ai đổi ống. Con chỉ nhớ mấy bao vật liệu nhẹ. Con ký đúng phần đó.”

“Mẹ nghe rồi.” Ngọc Lan khép sổ. “Mẹ không cần con biết nhiều hơn điều con đã biết.”

Hành Chu gom các bản giấy, giữ riêng biên bản lời kể với ảnh mảnh giấy gói. Trước khi rời bàn, anh kiểm tra lại ghi chú nguồn và giới hạn của từng tài liệu. Không có dòng nào nối chữ ký của Ngọc Lan với quyết định thi công, cũng không có dòng nào biến ký ức tuổi nhỏ của Hải Bình thành lời xác nhận về hạng mục xây dựng.

Mặt sau mảnh giấy gói còn một dòng tên nhà thầu phụ, trùng với đơn vị đang được nhắc trong hồ sơ xin bổ sung.