Chương 11: Bản gốc chưa đến
“Xin ghi nguyên văn đề nghị của ông Trình về việc tôi ký báo cáo kiến nghị phá dỡ toàn bộ tòa nhà số 17, cùng lời từ chối của tôi.”
Hành Chu đứng cạnh bàn họp, nhìn Duy Khải. Vị đại diện Thành Thịnh vẫn cầm tập báo cáo đóng gáy, ngón cái miết trên mép bìa. Câu cảnh báo vừa rồi còn treo giữa căn phòng đã vãn người.
Thư ký cuộc họp ngẩng lên khỏi máy tính. “Ghi vào biên bản hôm nay ạ?”
“Đúng. Ghi cả việc tôi từ chối vì dữ liệu hiện có chưa đủ căn cứ cho kết luận phá dỡ toàn bộ.”
Duy Khải thở ra qua mũi. “Tôi chỉ nói công ty sẽ nhớ quyết định của anh. Đó không phải một đề nghị chính thức.”
“Ông vừa đưa báo cáo cho tôi ký.”
“Tôi không rút lại lời mình nói.”
“Vậy xin ghi cả hai việc.”
Ngọc Lan đã xếp xong các bản sao ở đầu bàn. Bà nhìn thư ký, rồi nhìn Duy Khải. “Ghi đúng như vậy. Đừng bỏ câu trước, chỉ giữ câu sau.”
Duy Khải liếc đồng hồ. “Cứ ghi. Nhưng cuộc họp đã kết thúc, tôi không muốn biến một trao đổi riêng thành tranh luận tiếp.”
“Ông có thể ký xác nhận phần bổ sung sau khi thư ký đọc lại,” Hành Chu nói.
Không khí trong phòng khựng lại. Duy Khải đặt tập báo cáo xuống, chưa rời đi. Thư ký gõ vài dòng, sau đó đọc thành tiếng: “Sau cuộc họp, ông Trình Duy Khải đề nghị kiến trúc sư Diệp Hành Chu ký báo cáo chung kiến nghị phá dỡ toàn bộ tòa số 17. Ông Diệp từ chối, cho rằng dữ liệu hiện có chưa đủ căn cứ cho kết luận đó. Khi ông Diệp yêu cầu ghi nhận đề nghị và lời từ chối, ông Trình nói Thành Thịnh sẽ nhớ người đã từ chối ký.”
“Thêm chữ ‘phá dỡ toàn bộ’ sau báo cáo chung,” Hành Chu nói.
Thư ký sửa lại. Duy Khải cầm bút ký bên dưới dòng bổ sung. Nét ký của ông nhanh và dứt, nhưng trước khi đưa bút lại, ông dừng một thoáng ở chữ “nhớ”.
“Bản này sẽ được gửi cùng biên bản chính,” thư ký nói.
“Gửi cho các bên dự họp,” Ngọc Lan đáp. “Cư dân cần một bản.”
“Được,” thư ký nói.
Duy Khải thu tập báo cáo vào cặp. Ông không nhìn Hành Chu khi bước ra cửa. Cánh cửa khép lại sau lưng ông, để lại tiếng chân xa dần trên hành lang.
Hành Chu đọc lại dòng ghi bổ sung. Anh không thấy nhẹ nhõm. Chữ ký trên biên bản chỉ xác nhận lời đã nói; nó không khiến lời cảnh báo biến mất. Anh chụp lại trang giấy, gửi bản sao cho địa chỉ thư điện tử của mình rồi lưu vào thư mục hồ sơ cuộc họp.
Ngọc Lan buộc lại xấp giấy. “Anh có định ghi việc này vào báo cáo khảo sát không?”
“Vào phần diễn biến trao đổi và giới hạn ý kiến của tôi. Không đưa nó thành căn cứ kỹ thuật.”
“Ừ. Đừng để sau này người ta bảo tôi chỉ nhớ những câu có lợi cho mình.”
“Tôi sẽ ghi đúng điều có trong biên bản.”
Bà gật đầu, rồi cầm bản sao của mình. “Tôi phải về xem mấy hộ tầng hai có nhận đủ giấy chưa.”
Hành Chu gom thước laser và máy ảnh. Ngọc Lan đứng ở cửa chờ ông Lưu khóa phòng sinh hoạt. Trước khi đi, bà quay sang anh.
“Diệp công, nếu ảnh gốc họ vẫn chưa đưa, anh đừng để người ta hiểu là đã xem rồi.”
“Tôi sẽ liệt kê đúng những tài liệu còn thiếu.”
Bà nhìn anh, không nhắc lại câu ấy. “Được.”
Ở bàn làm việc trong phòng khảo sát, Hành Chu bật máy tính và mở bản danh mục tài liệu. Ngoài cửa sổ, sân giữa đã thưa người. Một chiếc xe đạp dựng dưới mái che, bánh sau còn bám bùn. Anh mở mẫu văn bản gửi Thành Thịnh, điền ngày giờ và tên người nhận.
Anh liệt kê những tài liệu đã yêu cầu tại cuộc họp: ảnh gốc đầy đủ, sơ đồ đã chỉnh, phương pháp khảo sát, phần nêu giới hạn của các kết luận. Bên cạnh từng mục, anh ghi tình trạng: chưa nhận ảnh gốc; chưa nhận sơ đồ chỉnh sửa; chưa nhận mô tả phương pháp đầy đủ; chưa có phần xác định rõ những nội dung nhóm khảo sát không thể kết luận. Anh đính kèm biên bản cuộc họp có chữ ký, nhưng không gửi các bản sao hồ sơ gia đình.
Truyện được đăng tải tại Đường Kẻ Trên Tòa Nhà Sắp Đổ
Trước khi bấm gửi, anh đọc lại từng dòng. Không có câu nào đoán vì sao tài liệu chưa đến. Không có từ nào nói Thành Thịnh cố tình giấu. Anh chỉ ghi việc đã yêu cầu, việc chưa nhận và đề nghị công ty phản hồi thời hạn cung cấp.
Đồng hồ góc màn hình chỉ 15 giờ 42. Hành Chu lưu văn bản thành bản PDF, gửi vào địa chỉ liên hệ chính thức của bộ phận dự án và sao gửi cho người phụ trách hồ sơ. Anh chụp lại thông báo gửi thành công, ghi thời điểm vào nhật ký công việc, rồi lưu thư điện tử cùng các tệp đính kèm.
Tin nhắn của thư ký cuộc họp hiện lên vài phút sau: “Đã nhận văn bản. Biên bản bổ sung sẽ phát cùng bản chính.”
Anh đáp: “Tôi đã nhận. Xin gửi bản có chữ ký khi hoàn tất.”
Màn hình trở về hộp thư. Chưa có hồi âm từ Thành Thịnh về lịch đưa ảnh gốc. Hành Chu đóng cửa sổ thư, kéo tấm thảm chống trượt dưới chân bàn cho ngay lại rồi mở danh mục hồ sơ năm 2003.
Anh lấy các bản in ảnh mình đã lập, xếp theo mã và ngày trên giấy. Bản vẽ tuyến ống nằm riêng trong bìa xanh. Hóa đơn Hải Bình cho chụp được đặt trong túi nhựa trong, cạnh giấy ghi nhận bản sao và giới hạn lời kể. Biên bản đồng thuận có chữ ký của Ngọc Lan được kẹp riêng, không đặt cạnh danh sách nghiệm thu.
Anh viết nhãn cho từng nhóm: “Danh sách nghiệm thu — bản sao”, “Biên bản cư dân — lời kể của người ký”, “Bản vẽ lưu trữ”, “Hóa đơn — bản sao do Hải Bình cung cấp”. Ở mép từng nhãn, anh ghi thêm điều tài liệu có thể chứng minh và điều chưa thể rút ra. Hóa đơn có thể xác nhận ngày giao hàng cùng tên đơn vị; nó không cho biết số ống đã dùng ở đâu. Bản vẽ cho biết tuyến ống dự kiến; nó không nói ai đổi hướng khi thi công. Chữ ký của cha nằm trong danh sách nghiệm thu, nhưng tập giấy anh đang có không chỉ rõ phạm vi trách nhiệm của ông.
Hành Chu đặt các nhóm cách nhau một khoảng trên bàn. Giấy tờ không tự ghép thành một câu chuyện chỉ vì chúng cùng mang mã hạng mục. Anh kéo một tờ giấy trắng đến, viết lên đó: “Cần đối chiếu bản gốc, phụ lục và phạm vi chữ ký.”Điện thoại rung. Màn hình hiện tên mẹ.
“Con đang làm việc à?” Tú Anh hỏi.
“Con đang ở bàn khảo sát. Có chuyện gì không mẹ?”
“Không. Mẹ muốn hỏi con đã tìm thấy tên cha chưa.”
Hành Chu nhìn tờ danh sách nghiệm thu trong bìa. “Con đã thấy tên cha trong danh sách.”
Đầu dây bên kia im lặng. Anh nghe tiếng vật gì chạm nhẹ vào mặt bàn, rồi tiếng mẹ kéo ghế.
“Trong danh sách nào?” bà hỏi.
“Danh sách nghiệm thu hạng mục cải tạo năm 2003. Nhưng bản con có không phải bộ hồ sơ đầy đủ. Con chưa xác định được phạm vi chữ ký, phụ lục đi kèm hay trình tự các bên ký.”
“Vậy là con chưa biết cha ký phần nào.”
“Đúng. Con sẽ đến kho lưu trữ xem bản gốc được phép tra cứu. Nếu có phụ lục thất lạc thì họ sẽ nói rõ.”
“Cha con từng viết một lá thư rồi không gửi.”
Hành Chu đặt bút xuống. “Mẹ đã nhắc chuyện đó rồi. Lá thư vẫn ở nhà à?”
“Vẫn ở trong hộp gỗ, cùng mấy giấy tờ của ông ấy. Mẹ chưa biết có nên đưa cho con không.”
“Thư có liên quan đến việc cải tạo?”
“Mẹ không biết. Mẹ chỉ thấy tên con ở cuối phong thư. Ông ấy viết rồi để trong ngăn kéo, không dán tem. Mẹ cũng chưa đọc hết.”
“Vì sao mẹ chưa nói với con?”
“Vì mẹ không biết trong đó có gì.” Giọng Tú Anh nhỏ nhưng không lảng tránh. “Mẹ sợ con đọc được rồi nghĩ cha con đã có cách sửa mọi chuyện. Ông ấy không sửa được. Nhưng mẹ cũng không muốn con tưởng ông ấy chưa từng thấy điều gì sai.”
Hành Chu nhìn những bìa hồ sơ xếp thành từng nhóm. “Mẹ muốn con đọc thư à?”
“Không phải hôm nay. Con cứ xem hồ sơ trước. Lá thư không thay cho giấy tờ.”
“Con hiểu.”
“Con đừng kết luận thay cha, cũng đừng kết luận thay mẹ.”
“Con sẽ không.”
Bà ngừng lại. “Mẹ có giữ một bản sao biên bản sửa chữa. Nếu kho lưu trữ cần đối chiếu, mẹ sẽ đưa.”
“Con đã chụp bản đó rồi.”
“Ừ. Vậy đủ.”
Tú Anh không nói lời an ủi. Hành Chu cũng không tìm câu nào để lấp khoảng trống. Anh chỉ nghe tiếng bà đặt ấm nước xuống bếp, rồi một tiếng tách nhỏ khi công tắc được bật.
“Mẹ ăn tối chưa?” anh hỏi.
“Chưa. Mẹ sẽ nấu.”
“Con còn phải hoàn tất danh mục.”
“Đừng thức quá khuya.”
“Con biết.”
Cuộc gọi kết thúc. Hành Chu giữ điện thoại trong tay thêm vài giây rồi đặt xuống cạnh bàn phím. Mẹ đã nhắc đến lá thư như một vật chứng chưa mở, không phải lời giải. Anh thêm một dòng vào danh mục gia đình: “Thư Diệp Quốc Bình viết, chưa gửi — đang ở nhà, chưa kiểm tra nội dung.” Sau đó anh tắt màn hình điện thoại để khỏi vô tình gọi lại.
Đến cuối giờ chiều, anh đã hoàn tất bản sắp xếp tài liệu và chuyển danh mục vào hồ sơ khảo sát. Anh đối chiếu các mã thêm một lượt, sửa một chỗ ghi nhầm ngày giao hàng, rồi khóa tệp. Không có giấy nào được nhập chung chỉ vì tên người hoặc thời điểm gần nhau.
Một thông báo mới hiện trên cổng tra cứu hồ sơ quận. Hành Chu mở ra. Yêu cầu sao lục anh gửi trước đó đã được tiếp nhận. Cán bộ lưu trữ thông báo lịch làm việc tại kho vào sáng hôm sau, kèm mã hạng mục và hướng dẫn xuất trình giấy tờ. Một số phụ lục có thể không còn trong bộ lưu trữ; phạm vi tài liệu được tra cứu sẽ được xác nhận tại chỗ.
Anh in giấy hẹn. Máy in kéo tờ giấy ra chậm, một góc hơi cong. Hành Chu vuốt phẳng mặt giấy, kiểm tra tên mình, thời gian hẹn và mã hạng mục cải tạo. Anh đặt nó lên trên bìa hồ sơ riêng, rồi chụp một tấm để lưu vào điện thoại.
Trước khi tắt máy, anh đọc lại thông báo. Hồ sơ được phép tra cứu có thể làm rõ chữ ký của cha, nhưng cũng có thể đưa những giấy tờ từng nằm trong tủ nhà mình ra khỏi phạm vi chuyện gia đình. Sáng mai, những trang giấy ấy sẽ được mở trước mặt anh, cùng phần thiếu hụt mà không ai trong nhà có thể tự bổ sung bằng ký ức.
Trên giấy hẹn lưu trữ, mã hạng mục năm 2003 được đóng dấu đỏ: hồ sơ gốc sẽ được mở vào sáng hôm sau.